Cultuur
Net als de triest klinkende Griekse
ballade bestaat de Griekse cultuur uit
een
mengeling van oosterse en westerse invloeden.
De voorliefde voor vooruitgang en de
eerbied voor traditie gaan hierbij bovendien
hand in hand. Het Byzantijnse gezang
in de oude kerken, de bebaarde Grieks-orthodoxe
priesters in hun zwarte gewaden en het
Griekse schrift geven Athene iets exotisch.
Op feestdagen van heiligen zult u overal
processies en kransen van witte bloemen
zien, terwijl de Atheners in hun zondagse
kleding een icoon kussen of zich overgeven
aan volksdansen. Dat de Atheners hun
verleden midden in deze moderne metropool
hoog weten te houden, is passend voor
een volk dat het concept van de stad
al in een ver verleden tot ontwikkeling
heeft gebracht. Evenals het passend
is dat de monumenten uit dit verleden
nog altijd midden in het hart van de
stad staan.
De
Grieken zijn levendige, praatgrage en
onbedwingbaar nieuwsgierige mensen,
dol op hun kinderen en vol van eerbied
voor hun grootouders. Ze bezitten een
rustige, waardige trots. Mannen lopen
arm in arm vurig met elkaar te discussiëren
- een geliefd tijdverdrijf - en van
tijd tot tijd ziet u, te midden van
alle Atheense gezichten - smal en rond,
donker of licht - een uitgesproken Grieks
gelaat, zoals we dat van de antieke
beelden kennen.
Taal
Binnen de bekende toeristengebieden
zult u waarschijnlijk geen taalproblemen
hebben. Iedereen die zich met het toerisme
bezighoudt (de grootste bron van inkomsten),
spreekt wel een mondje Engels, Duits,
Frans of Italiaans.
Klimaat
Het hele jaar is in Athene het mediterrane
klimaat merkbaar, met warme, soms hete
dagen en milde nachten. In de wintermaanden
kan het echter fiks afkoelen. Neem dan
warme kleren mee. In juli en augustus
kan het in Athene verzengend heet zijn.
Tijdsverschil
Het is in Nederland een uur vroeger
dan in Athene.
Bezienswaardigheden
Erechtheion
Bij de noordmuur, aan de andere kant
van het Akropolisplateau, vindt u het
Erechtheion, een tempel die met geen
enkele andere uit de oudheid is te vergelijken.
Oorspronkelijk waren hier in één
gebouw drie erediensten ondergebracht:
die van Athena, Poseidon en Erechtheus.
Het Erechtheion was de laatste tempel
die men op de Akropolis heeft neergezet
en werd geheel in oorlogstijd gebouwd.
De bouw vergde 15 jaar en de inwijding
vond in 406 voor Christus plaats.
De
bekende, veel gekopieerde deur van het
Erechtheion, omlijst door rozetten,
vindt u binnen tussen de twee middelste
zuilen. Een van de sierlijke, 7 meter
hoge zuilen van de zijkant en een deel
van de marmeren dwarsbalk boven werden
door Lord Elgin naar Londen gebracht.
De
zes meer dan levensgrote vrouwenfiguren,
die het dak van de zuidhal ophouden,
zijn de beroemde Kariatiden. Hoewel
zij hun naam ontlenen aan een plaats
nabij Sparta, waarvan de meisjes in
de oudheid bekend stonden om hun rechte
houding, waren deze Kariatiden in werkelijkheid
Atheense meisjes.
De
lange tunieken zijn gedrapeerd als de
cannelures van de zuilen. De manden
op de hoofden vervangen de kapitelen.
De zuilengang beschermde een gewijde
plek, de tombe van koning Cecrops, de
mythische stichter van Athene.
Theater
van Dionysus
In dit herbouwde, maar desondanks afbrokkelende
theater aan de voet van de Akopolis
werden de stukken van Sophocles, Euripides,
Aeschylus en Aristophanes opgevoerd.
Het oorspronkelijke theater uit de 5e
eeuw voor Christus had in de aarde uitgehakte
zitplaatsen en een rond stenen podium.
De halfronde orkestbak werd door de
Romeinen uitgehouwen. Het reliëf
met taferelen uit het leven van Dionysus
vormt de voorwand van het toneel. Het
theater bood plaats aan 17 000 toeschouwers.
Namen van hoogwaardigheidsbekleders
waren in het marmer van de 67 zetels
op de 1e rij gegrift. De ereplaats was
de troon met leeuwepoten van de hogepriester
van Dionysus Eleftherios. Net daarachter
stond de troon van Hadrianus. Voor en
na de theatervoorstelling gingen de
Atheners wandelen en praten in de Stoa
van Eumenes, een wandelgang met twee
rijen zuilen boven elkaar uit de 2e
eeuw voor Christus.
Agora
Terwijl de Akropolis het godsdienstig
centrum was van het oude Athene, was
de Agora aan de voet van de noordelijke
muren het centrum van het dagelijks
leven. Het stadsdeel werd in de 3e eeuw
na Christus door barbaren vernield,
maar tussen het puin en de funderingen
zult u zich gemakkelijk de omvang en
de drukte van het oude centrum kunnen
voorstellen: winkels, kleine werkplaatsjes
en kraampjes, overheidsgebouwen, de
Munt, gerechtshoven, archieven, scholen,
bibliotheken, atletiekruimtes, theaters,
tempels en altaars ...
Het
museum binnen bevat een grote collectie
aardewerk, munten, gebruiksvoorwerpen
en stukjes scherven, waarop de Atheners
namen schreven van vooraanstaande figuren
die zij verbannen wilden zien. Er is
ook een enorm bronzen schild, dat tijdens
de Peloponnesische oorlogen op de Spartanen
werd veroverd, en een klirotirion, een
bijzonder apparaat waarmee openbare
plichten door loting werden toegewezen
- vanzelfsprekend een belangrijk facet
van de oude Atheense democratie.
Parthenon
Het Parthenon – ‘Tempel
van de Maagd’ - was gewijd aan
Athena, de godin van wijsheid en rechtvaardigheid,
de beschermster van de stad. Het gebouw
werd ontworpen door de beeldhouwer Phidias,
die in zijn concept oude elementen uit
de numerologie, geometrie en architectuur
gebruikte. Het gebouw werd opgericht
door de meester-architecten Ictinus
en Callicrates.
De
werkzaamheden begonnen in 447 voor Christus
en duurden 9 jaar. Het marmer werd uit
de berg Pentelikon gehaald (circa 16
km ten noordoosten van Athene). Dit
marmer was beroemd om zijn melkwitte,
grove korrel. In de loop van de eeuwen
heeft het zijn honingkleur gekregen.
Alleen het dak en de deuren waren van
hout. Het Parthenon is 70 meter lang
en 30 meter breed. De 46 buitenzuilen
zijn 10 meter hoog en bestaan elk uit
een dozijn op elkaar geplaatste, gecanneleerde
marmeren zuilentrommels.
Afgezien
van zijn godsdienstige functies diende
deze prachtige Dorische tempel om de
roem van het machtige Athene te symboliseren.
Verder bewaarde men er de nationale
schatkist en een kostbaar beeld. Het
altaar van het Parthenon, waar levende
offerdieren werden geslacht, stond voor
het gebouw, tegenover de oostelijke
façade. Alleen een paar bevoorrechte
personen, priesters of hoge autoriteiten,
mochten de cella (binnenste deel van
de tempel) binnen.
Syntagma
Omgeven door banken, luxueuze hotels
en kantoren van luchtvaartmaatschappijen
en reisorganisaties, is Syntagma (Grondwetplein)
het centrale oriëntatiepunt voor
de meeste bezoekers aan Athene. Ook
veel Atheners die in het centrum werken,
spreken hier altijd met elkaar af.
Syntagma
is altijd al een centrum van Atheense
activiteit geweest. Het Lyceum van Aristoteles
lag tegen de zuidkant. Gedurende de
Tweede Wereldoorlog hadden eerst de
Duitsers en later de geallieerden aan
het plein hun hoofdkwartier gevestigd.
Het
Griekse Parlement, tot 1935 het koninklijk
paleis, ligt aan de oostkant van Syntagma.
Aan de voorzijde van het gebouw houden
wachters in traditioneel tenue de wacht
bij het gedenkteken voor de onbekende
soldaat. Op zondagochtend om 10.45 u.
kunt u de officiële aflossing van
de Republikeinse Wacht zien.
Accommodaties
Kamers
en appartementen
Deze eenvoudige, meestal redelijk geprijsde
vorm van accommodatie loopt uiteen van
een slaapkamer bij een gezin thuis tot
een gemeubileerde appartement. U treft
dit soort accommodatie vooral aan op
de eilanden. De officiële indeling
loopt van A tot C. Rond 15 augustus
(Maria Tenhemelopneming - tis Panagias)
zit alles meestal vol, omdat de Grieken
dan zelf op pad gaan. U kunt bij particulieren
gewoonlijk onderhandelen over de prijzen
en voorwaarden. U doet er verstandig
aan om ruim van tevoren te boeken. Toeristen
die dit niet gedaan hebben, kunnen bij
aankomst op het vliegveld terecht bij
een balie voor hotelreserveringen.
Jeugdherbergen
Als u lid bent van de Internationale
Jeugdherbergcentrale, kunt u onderdak
krijgen in een van de drie jeugdherbergen
in Athene of in die van Piraeus. Bent
u geen lid, dan kunt u een internationale
gastenkaart aanvragen bij het hoofdkantoor
van de Griekse Jeugdherbergcentrale.
Kamperen
Kamperen is in Griekenland alleen op
officiële terreinen toegestaan.
Op het vasteland van Attica zijn er
rond de 20, waarvan sommige het hele
jaar open zijn. De tarieven variëren
naargelang het seizoen, de voorzieningen
en de locatie.
Eten
en drinken
Eten
Probeert u ook eens de typische Griekse
specialiteiten: een dipsaus van yoghurt,
komkommer en wat knoflook (tzatziki),
gefrituurde inktvis, geitekaas (feta)
in olijfolie en pekel, aardappelpuree
met knoflook (skordalia) en de bekende
wijn met harssmaak (retsina). Als u
Athene met Kerstmis of Pasen bezoekt,
of als u uitgenodigd wordt voor een
bruiloft, proef dan vooral eens de verfijnde
ingewandensoep (magiritsa).
De
vangsten uit de Griekse wateren vindt
u overal in Athene terug, maar u zult
het meest genieten van Mikrolimano,
de kleine jachthaven van Piraeus. Een
aantal minder bekende, maar zeer redelijk
geprijsde visrestaurants vindt u aan
Freatis in Piraeus, in de omgeving van
de jachthaven Zea. Bij al deze havenrestaurants
zult u zeker vissers-mezedakia op het
menu vinden - stukjes octopus, mosselen,
zeeëgels en witvis. Een vissoep
die kan wedijveren met andere meer bekende
soorten rond de Middellandse Zee is
psarosoupa of kakavia. Een plaatselijke
specialiteit is garides giouvetsi, garnalen
in tomatensaus met feta, gestoofd in
wijn en opgediend in een aardewerken
pot.
Bij
een psistaria (gespecialiseerd in gegrilde
snacks) vindt u de populaire souvlaki
- op een vleespen (souvla) geroosterde
stukjes kalfs-, lams- of varkensvlees
en groente. Nog gemakkelijker mee te
nemen is souvlaki me pita - gegrild
vlees, tomaten, paprika en uien met
daar bovenop tzatziki, dit alles gewikkeld
in een rond plat brood (pita). Plakken
van lamsbout of ander vlees, aan een
ronddraaiend spit geroosterd, worden
gewoonlijk doner kebab of gyros genoemd.
U kunt ook allerlei pasteitjes met gehakt
en pikante worstjes krijgen.
Dranken
De heldere, naar anijs smakende ouzo
doet enigszins denken aan Franse pastis.
Drink het met
mate en knabbel tegelijk op iets, net
zoals de Atheners dat ook doen. Gewoonlijk
wordt ouzo vermengd met koud water,
waardoor het een melkachtige kleur krijgt,
maar u kunt het ook met ijsblokjes of
puur krijgen. Whisky, gin, wodka en
ander buitenlands gedestilleerd zijn
duur (tonic is verkrijgbaar). De Grieken
maken zeer goede vermouths, zowel zoete
als droge.
Zodra
u aan de aparte smaak gewend bent, kan
een goede, gekoelde retsina een prima
dorstlesser zijn. Haar bijzondere smaak
verkrijgt deze witte Griekse wijn doordat
zij wordt gearomatiseerd met hars. De
Griekse wijnen werden oorspronkelijk
vervoerd en opgeslagen in houten tonnen,
die met hars dichtgemaakt waren. Later,
toen de tonnen vervangen waren door
vaten en flessen, bleven de Grieken
hun wijn met hars behandelen om deze
speciale smaak te krijgen. Volgens de
Grieken krijgt men er zelden een kater
van en helpt het bij het verteren van
het met veel olie toebereide voedsel.
Restaurants
Maakt u zich geen zorgen over taalproblemen:
in de meeste Griekse restaurants is
het heel gewoon dat een gast de keuken
binnenloopt en in de potten en pannen
op het fornuis kijkt, of zelfs in de
koelkast. Als u besloten heeft wat u
wilt eten, wijst u het maar aan. Een
halve portie heet oligo (een beetje).
U kunt natuurlijk ook om het menu vragen.
(Meestal staat er naast het Grieks ook
een van de Europese talen.)
Cafés
In Athene moet u vooral weten hoe zich
te ontspannen. Doe net als de Atheners,
die het heerlijk vinden in een café
te zitten met een kopje koffie of een
aperitief, alleen maar om wat te praten
en te kijken.
Bij
uw drankje krijgt u meestal een bordje
met mezédes (hapjes) - wat kaas,
olijven, taramosalata, salami of plakjes
gebakken octopus - afhankelijk van het
soort café. Bij oúzo worden
mezedes geserveerd.
Winkelen
en uitgaan
Winkelen
Als u luxeartikelen mee naar huis wilt
nemen, kunnen tapijten, sieraden, borduurwerk,
volkskunst en iconen worden aanbevolen.
Probeer niet al te impulsief in te kopen,
niet al het aangebodene is kwalitatief
even hoogwaardig. U kunt gerust vragen
stellen en het object waarin u geïnteresseerd
bent van alle kanten bekijken. U kunt
het beste met de hand gemaakte voorwerpen
kopen. De arbeidskosten zijn nog steeds
laag en de ambachtelijke kwaliteit is
meestal hoog. Als u iets wilt aanschaffen
wat te groot is om zelf te vervoeren,
zijn er diverse handelsmaatschappijen
die het voor u kunnen verzenden.
De
beste en duurste winkelgebieden van
Athene vindt u in Kolonaki en rond Syntagma.
De winkels rond Omonia zijn over het
algemeen goedkoper. Voor dameskleding
kunt u terecht in de winkels langs Odos
Ermou. Voor beeldjes, sieraden, sponzen
en allerlei soorten souvenirs kunt u
naar Odos Pandrosou en Odos Adrianou
in de oude volkswijk Plaka.
Voor
koperwerk, kebabvleespennen, leren tassen,
geitenbellen, mooie, met de hand gemaakte
bouzouki’s, dolken in versierde
schedes en kralenkettingen is de omgeving
van Monastiraki het meest geschikt.
Besteed ook aandacht aan artikelen van
olijfhout - onder meer slabakken. Er
zijn in dezelfde buurt veel antiekwinkels,
waar met name prachtige kasten en stoelen
worden verkocht. De dagelijkse ‘vlooienmarkt’
is een open jachtterrein voor kunstnijverheidsproducten
uit heel Griekenland.
Uitgaan
Het levendige, gevarieerde uitgaansleven
van Athene gaat door tot diep in de
nacht. Een avondje uit begint meestal
met een maaltijd, bijvoorbeeld in een
van de aangename tavernes van Plaka,
waar de prijzen doorgaans redelijk zijn.
Kies een romantisch plaatsje in de tuin
of een tafel op het terras, zodat u
genietend van uw maaltijd met Griekse
muziek op de achtergrond de passerende
menigte kunt gadeslaan.
Veel
tavernes - zowel in Plaka als buiten
het centrum - bieden live-muziek en
floor shows met traditionele volksdansen.
De gelegenheden die op groepen zijn
ingesteld, kunt u beter vermijden. Het
eten is niet altijd van de beste kwaliteit
en vaak is het moeilijk een goed plaatsje
te bemachtigen.
De
populaire nachtclubs in het centrum
van Athene, waar eveneens bouzouki-muziek
wordt gespeeld en Griekse artiesten
optreden, zijn alleen in de wintermaanden
geopend. Na Pasen verleggen zij hun
werkterrein naar de clubs langs de kust,
onder andere in de omgeving van Glifada.
Deze clubs zijn vrij duur, met betaald
couvert, minimum consumptie, entreegeld
en soms verplichte reservering. De deuren
gaan open om 22 uur, maar rond middernacht
begint het pas echt. De laatste gast
trekt meestal pas in de vroege ochtenduren
de deur achter zich dicht.
In
de zomermaanden wordt tijdens het Atheens
Festival opera, concerten, ballet en
tragedie gepresenteerd in het Odeon
van Herodes Atticus. Zowel theater-
als muziekuitvoeringen van Griekse en
buitenlandse artiesten worden in het
Likavittostheater op de gelijknamige
berg gebracht. Bij gelegenheid zijn
er in dit theater ook Engelstalige voorstellingen.
In
en rond Athene zijn meer dan 300 winter-
of binnenbioscopen en 600 zomer- of
buitenbioscopen. Sommige winterbioscopen
met airconditioning blijven ook ‘s
zomers open. U vindt ze dicht bij elkaar
in het midden van de stad. De meeste
films zijn Engels, Frans of Amerikaans
gesproken met Griekse ondertitels.
Feestdagen
Griekenland kent de volgende kerkelijke
en openbare feestdagen, waarop banken,
kantoren en winkels gesloten zijn:
Vervoer
Autoverhuur
Autorijden in Athene wordt afgeraden,
maar wellicht wenst u met een huurauto
een uitstapje te maken. Het huren van
een auto is tamelijk duur, waar nog
bij komt dat de benzine ook prijzig
is. De ‘fly-drive’-aanbiedingen
zijn doorgaans het voordeligst, maar
als u ter plaatse zelf wilt huren, kunt
u zich het best tot de internationale
of grotere nationale verhuurbedrijven
richten.
Houders
van creditcards hoeven meestal geen
borgsom te betalen en klanten van grote
reisorganisaties kunnen vaak korting
krijgen. Hoewel voor alle automobilisten
die in Griekenland een auto willen huren
een internationaal rijbewijs verplicht
is, komt het er in de praktijk op neer
dat men akkoord gaat met een nationaal
rijbewijs, mits de bestuurder dat minimaal
één jaar in zijn bezit
heeft. Afhankelijk van het model en
het verhuurbedrijf varieert de minimumleeftijd
voor het huren van een auto van 21 tot
25 jaar.
Taxi’s
Alle taxi’s zijn voorzien van
een meter. Er is een kleine toeslag
van en naar de luchthaven, de voornaamste
busterminals, de havens en de treinstations.
Hoewel er taxistandplaatsen zijn, kunt
u beter de hotelportier een taxi voor
u laten oproepen of dat zelf doen. Als
een taxi met zijn koplampen knippert,
is hij vrij. Bij taxi’s die u
telefonisch laat oproepen, is het begintarief
afhankelijk van de afstand die ze naar
u toe hebben moeten rijden. Vraag een
schatting bij het bestellen van de taxi.
Openbaar
vervoer
Er is een vrij goede busdienst in de
stad, maar op spitsuren zijn de bussen
en trolley’s overvol. ‘s
Zomers zijn ze vaak onaangenaam warm.
Vanaf de Zappionhaltes op Vas. Leoforos
Olgas, tegenover de ingang van de tempel
van de Olympische Zeus, vertrekken regelmatig
bussen naar de naburige badplaatsen
(Glifada, Vouliagmeni) langs de kustweg
naar Sounion. Bij krantenkiosken kunt
u kaartjes per stuk of per tien kopen;
u stempelt ze af in de bus. Ook kunt
u een maandkaart kopen.
Slechts
een klein gedeelte van de metro loopt
daadwerkelijk ondergronds. De treinen
verbinden het centrum van Athene met
Piraeus naar het zuiden en met Kifisia,
een voorstad in het noorden. U kunt
met de metro snel en goedkoop reizen,
mits u de spitsuren mijdt. Bewaar uw
kaartje tot het einde, want u moet het
bij de uitgang afgeven.
Er
zijn twee spoorwegstations, beide aan
Theodorou Deligianni. De Griekse Spoorwegen
(OSE) onderhouden een geregelde dienst
op de Peloponnesos (Mycene, Argos, Trípolis,
Patras enzovoort) vanaf het Peloponnesosstation.
De sneltreinen naar Thessaloniki en
het noorden van Griekenland vertrekken
vanaf het voornaamste internationale
station: Stathmos Larissa. Vanaf Panepistimiou
rijdt de gele trolley nr. 1 om de 10
minuten naar dit station. U kunt treinbiljetten
en plaatsreserveringen krijgen bij de
OSE-kantoren op Odos of Sina. Let erop
dat het biljet slechts voor een bepaalde
trein geldig is. De treinen zijn dikwijls
erg vol. Probeer uw treinreis ruim van
tevoren te regelen.
Luchthaven
De Atheense luchthaven, Hellinikon,
ligt 15 km van de hoofdstad en heeft
twee terminals. De Oostterminal wordt
gebruikt door alle internationale luchtvaartmaatschappijen,
behalve Olympic Airways (de Griekse
nationale luchtvaartmaatschappij), terwijl
de Westterminal alle vluchten van Olympic
Airways verwerkt, zowel de binnen- als
de buitenlandse. Binnenlandse vluchten
worden uitsluitend door Olympic verzorgd.
Veerdiensten
Er zijn veerdiensten naar de havensteden
op het vasteland, naar alle eilanden
en naar Italië, Cyprus en Turkije.
Het aantal afvaarten is groot (in de
zomer dagelijks 15 naar Aegina), terwijl
tijdens de weekends en feestdagen zelfs
extra boten worden ingezet. Hydra ligt
iets meer dan 3 uur varen van Piraeus,
Spetses ongeveer 4 uur. De boten liggen
aangemeerd aan de Akti Posidonos, niet
ver van het metrostation in Piraeus.
Sommige boten nemen ook auto’s
mee.
|
